Back

ⓘ Republika e Irlandës. Republika e Irlandes eshte nje shtet ne veri te Evropes, ne ishullin e Irlandes. Ne pjesen veri-lindore te Irlandes gjendet Britania e Mad ..




                                               

Irlanda (kthjellim)

Kjo faqe ben kthjellimin e titujve qe kane per baze Irlanda. Nese nje lidhje e brendshme ju solli ketu, ju lutemi, ndryshojeni lidhjen ne fjale qe te ridrejtoje direkt te faqja e duhur. Irlanda mund te jete: Republika e Irlandes - nje shtet ne Evrope qe okupon pjesne me te madhe te ishullit te Irlandes Irlanda - nje ishull ne Evrope

Republika e Irlandës
                                     

ⓘ Republika e Irlandës

Republika e Irlandes eshte nje shtet ne veri te Evropes, ne ishullin e Irlandes. Ne pjesen veri-lindore te Irlandes gjendet Britania e Madhe, perndryshe e ajo eshte anetare e Bashkesise Evropiane. Pjesa me e madhe e banoreve te saj mbahen per katolike te ritit romak.

                                     

1. Historia

Historia e irlandes fillon qe nga koha e gurit. Irlanda pati kontakte me romaket qe kishin formuar perandorine e tyre ne ate kohe dhe kishin pushtuar Angline e sotme.

Ne shekullin e peste fillon perhapja e Krishterimit.Per kete gje eshte i njohur misionari Patrik von Irland. Ne kete kohe Irlanda pushtohet nga Vikinget ndersa me 1169 nga Normadet.

Me vone kalon nen protektoratin anglez. Gjate ketij sundimi me 1845-1849 shperthen zija e bukes keshtu qe miliona njerez largohen per ne amerike. Me 1949 Irlanda behet e pavarur mirepo pjesa veriore mbetet nen Britanine e madhe.

                                     

2. Njesite administrative

Republika e Irlandes ka gjithsej 4 provinca. Eshte konstatuar se kane qene pese por me kalimin e kohes popullesia e provinces se peste eshte zvogeluar duke ia hequr kete titull. Pjesa veriore e Republikes se Irlandes eshte Ulsteri, ku pjesa me e madhe gjindet ne pjesen veriore ose ne Britani te Madhe. Provincat e Irlandes jane:

  • Munsteri
  • Konakti
  • Ulsteri
  • Leinsteri

Qarqet

Republika e Irlandes numeron gjithsej 34 qarqje, duke perjashtuar Irlanden e Veriut

                                     

3. Gjeografia

Siperfaqja e pergjithshme e Irlandes eshte 70.273 km², shtrihet rreth koordinatave gjeografike 53 00 V, 8 00 L dhe 68.890 km² te kesaj siperfaqeje jane toke ndersa 1.390 km² uje.

Vija bregdetare e Irlandes eshte 1.448 km e gjate ndersa kufiri tokesore eshte 360 km i gjate.

Klima e Irlandes eshte e detare e lagesht dhe ndikohet nga rrymimet ne oqeanin Atlantik. Dimri eshte i bute dhe vera e ftohet jane karakteristika te klimes se ishullt.

Pjesa me e madhe e relievit eshte terren me rrafshenalta te rrethuara nga bjeshket dhe malet e uleta ndersa pjesa perendimore pershkrohet me nje teren me shume gjire. Pika me e ulte e relievit gjendet ne nivelin e oqeanit Atlantik 0m. dhe ajo me e larta ne lartesi mbidetare prej 1.041 metrave ne vendin e quajtur Karauntuhil ang.: Carrauntoohil 4.07 milione banore

                                     

4. Ekonomia

Industria e ushqimit, kimike, e makinave, elektronike. Ne bregdet popullsia merret me peshkim. Nje pjese te vogel te siperfaqes se punueshme mbillet tershera, gruri, patatja, elbi, panxhari per kafshe dhe sheqer. Mungesa e thengjillit plotesohet me shfrytezimin e fuqise se ujit prej lumit Shanon dhe lumenjve tjere.

                                     

5. Demografia

Irlandezet kane prejardhje nga popullsia kelte, nga se gjuha e tyre eshte e ngjashme me ate qe flitet ne Skoci. Me qellim qe ti shmangen invazionit te fiseve anglosaksone te Anglise vendosen ne kete ishull. Mirepo ne shekullin XI depertojne normanet me vone edhe anglezet. Pas lindjes se konflikteve, urrejtjes etj., populli te vetmen rrugedalje e ka gjetur ne emigrim. Rreth 2.5 milion irlandez shperngulen ne periudhen 1846-1860, arrin kulmin e shpernguljes se popullsise, duke u larguar 4 milion irlandeze prej vendit. Sot ne SHBA kater here me teper irlandez sesa ne Irlande. Shperngulja jo vetem qe ka absorbuar jo vetem shtimin e popullsise, por, llogaritur prej vitit 1845, per nje shekull numri i popullsise se Irlandes prej 8.5 milion eshte pergjysmuar.

Ne vitin 1937 Irlanda fiton pavaresine dhe shpallet republike, ne vitin 1949 del prej komonveltit.

Irlanda perfshine siperfaqen prej 70.000 km², me afro 3.7 milion banore. Dendesia mesatare arrin 52 banore ne km².



                                     
  • Flamuri kombëtar i Irlandës shpesh i njohur si tricolour shqip trengjyrëshi është një trengjyrësh vertikal me ngjyrë të gjelbër në të majtë të bardhë
  • ishullin. Për shtetin, shiko Republika e Irlandës Territori i republikes se Irlandes, shtrihet tersisht ne ishullin e irlandes me perjashtim te rajonit
  • Irlanda si ishull numëron 4 provinca, ndërsa Republika e Irlandës numëron vetëm 3, meqë pjesa veriore e këtij ishulli apo provinca Ulster, tani më i takon
  • Nóirín Ní Riain e lindur në vitin 1951 është një pianiste dhe këngëtare nga Republika e Irlandës Nóirín Ní Riain lindi në vitin 1951. Commons: Nóirín
  • sovrane: Republika e Irlandës dhe Mbretëria e Bashkuar. Ka po ashtu tre Varësi të Kurorës: Guernsej, Xhersej dhe ishulli i Manit. Mbretëria e Bashkuar
  • Stema e Irlandës Veriore u adoptua nga viti 1924. Stema ka një mburojë të bardhë me kryq të kuq, në kryq është një yll i bardhë me një dorë të kuq, lartë
  • Republika e Irlandës Polonia, Skocia, Gjeorgjia, dhe Gjibraltari. Përditësuar më 11 tetor 2015. Burimi: UEFA Rregullat e klasifikimit: Rregullat e klasifikimit
  • Flamuri i Irlandës Veriore nuk ka aktualisht një flamur zyrtar. Në vend të kësaj, përdoret Union Jack. Nga 1953 - 1973 në Irlandën e Veriut, flamuri zyrtar
  • Mbretëria e Bashkuar e Britanisë së Madhe dhe Irlandës Veriore përdor si flamur kombëtar banderolën mbretërore të njohur si Flamuri i Unionit ose Xheku
  • Stema e Britanisë së Madhe apo si thirren nën emrin e plotë Mbretëria e Bashkuar e Britanisë së Madhe dhe Irlandës Veriore është vetë stema e mbretëreshës
  • Zelanda e Re - Monark - Edward VII, Mbreti i Britanisë së Madhe dhe Irlandës 1901 1910 George V, Mbreti i Britanisë së Madhe dhe Irlandës 1910 1936