ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 35




                                               

Letërsia Botërore

Shume popuj te Lindjes kane trasheguar vepra letrare te shkruara edhe para grekeve, mirepo letersia evropiane ngrihet mbi dy epe te medha greke mbi" Iliaden” dhe" Odisene”, autor I te cilave supozohet se eshte Homeri. Meqe ne veprat e Homerit u g ...

                                               

Ambivalenca

Koncepti i ambivalences ne psikologji eshte i fillimisht i propozuar nga psikiatri Eugene Bleurer me 1910 per te pershkruar bashke ekzistencen ne te njejten kohe te dy fenomeneve te kunderta, me njera-tjetren te cilat shpesh konsiderohen si fenom ...

                                               

Apologjia

Apologjia ne letersi quhet fjalim vetembrojtes apo shkrim vetembrojtes, me te cilat tentohet arsyetimi i veprimit ose botekuptimeve kundrejt ngacmimeve. Apologjia me e njohur eshte ajo e Platonit pas vdekjes se mesuesit te tij, te cilen e permblo ...

                                               

Autori

Autor eshte krijuesi ose iniciatori i nje vepre. Ne varesi nga fusha krijuese kemi autore te kenges, piktures, filmit etj. Me rritjen e mundesive te komunikimit dhe perparimin e teknikes te afte per prodhime vetjake ne shume vende eshte paraqitur ...

                                               

Bestselleri

Ne jeten e perditshme, termi bestseller nuk eshte nje tregues i numrit te kopjeve te shitura, cilesise akademike letrare apo rendesie se librit. Bestsellert zakonisht ndahen ne dy grupe: letersia dhe jo – letersi. Ne grupin e pare romaneve, ju be ...

                                               

Biblioteka Kombëtare e Greqisë

Biblioteka Kombetare e Greqise ndodhet prane qendres se Athines. Eshte projektuar nga arkitekti danez Theophil Freiherr von Hansen, si pjese e Trilogjise se tij te ndertesave neoklasike, perfshire Akademine e Athines dhe ndertesen origjinale te U ...

                                               

Bufi i verbër

Bufi i verber mbahet si kryevepra e Sadek Hedajatit dhe si nje nga veprat me te rendesishme iraniane te shekullit XX.

                                               

Dadaizmi

Dadaizmi, qe ka marre emrin sipas shprehjes da-da, qe ne fakt paraqet belbezimin e pare te femijes, eshte rryme ekstreme artistike dhe letrare nga fillimi i shekullit XX. Me menyren e shprehjes, dadaizmi tentonte te kthehej ne fillimet e para te ...

                                               

Dialogu

Dialogu biseda ne mes dy me shume personave. Dialogu ne letersi perdoret si mjete i eseve artistike ne epos, romane si dhe ne drame ku eshte i percaktuar nga forma. Si forme letrare ne vete, dialogu paraqitet ne letersine filozofike Platoni, Augu ...

                                               

Ditari (letërsi)

Ditari eshte nje radhitje, ne gjendjen origjinale eshte ne doreshkrim, me hyrje te ndara nga datat per ndodhite qe kane ndodhur gjate dites, ose pergjate nje periudhe. Nje ditar personal mund te permbaje pervojat, mendimet dhe ndjesite e shkruesi ...

                                               

Divani

Divani ne letersine orientale ishte nje permbledhje vjershash, te renditura sipas nje rregulle te caktuar.

                                               

Drama

Drama-, ose Dramaturgjia, eshte fjale nga gjuha greke dráma qe do te thote "veprim" e cila pos epikes dhe lirikes eshte shtylla e trete e letersise, veprat dramatike njihen edhe si drama. Drama eshte teater i shprehur me fjale. Me termin e pergji ...

                                               

Dhembje e heshtur

Arben Hito eshte lindur ne 12/12/1967 ne Sarande. Pasi kryen shkollen e mesme te pergjithsmee Hasan Tahsinine Sarande, ne vitet 1986 - 1990 ka mbaruar Fakultetin e Shkencave te Natyres ne Universitetin e Tiranes dhe me pas emigron ne Greqi. Ne Gr ...

                                               

Ekspresionizmi

Zhvillimet me te reja te artit muzikor, si dhe te arteve te tjera, cilesohen me ndryshime te medha. Keto kane dinamizem te larmishem dhe gjalleri te rrembyeshme. Shprehja muzikore dallon rrenjesisht nga ajo e koheve te meparshme. Melodite, ritmet ...

                                               

Elena Ferrante

Elena Ferrante eshte pseudonimi i nje shkrimtarie romantike italiane, e cila u be e njohur per tetralogjine e romaneve napoletane Lamica geniale. Librat e Ferrantes, botuar fillimisht ne italisht, jane perkthyer shume gjuhe, perfshire dhe shqipen ...

                                               

Epi i Gilgameshit

Epi i Gilgameshit eshte nje poeme epike nga Mesopotamia e lashte. Daton qe nga Dinastia e Trete e Ur-it, dhe eshte konsideruar shpesh si vepra e pare e madhe e letersise. Historia letrare e Gilgameshit fillon me pese poema sumeriane rreth "Bilgam ...

                                               

Epitafi

Epitafi ne Greqine e lashte shenonte nje fjalim prane nje varri si dhe nje mbishkrim varri qe mund te jete njeherit edhe shume i shkurter si qe eshte rasti ne Sparte ku shenohej vetem emri dhe mbiemri i te ndjerit. Kjo forme e reduktuar vetem ne ...

                                               

Fabula

Fabula eshte nje zhaner letrar i karakterizuar me krijime artistike te shkurtera si perralla apo tregime, ne poezi dhe me rralle ne proze, me permbajtje didaktike. Ky zhaner ka si personazhe me se shumti kafshe - dhe me rralle bime ose objekte te ...

                                               

Fantashkenca

Science fantasy eshte nje zhaner hibrid letrar qe bashkon science fiction dhe fantazine. Nje nga filmat me te njohur ate ketij zhanri eshte Star Trek. Science fiction apo SF ; sqt. Shkenca fiktive, Sajens fikshen) eshte nje zhaner trillimesh spek ...

                                               

Fantazia

Fantazia apo Fantasy eshte nje zhaner i artit, literatures, stripit, filmit, serise, lojrave, muzikes qe perdor magjine dhe forma tjera mbinatyrshme si element paresor te permbajtjes, temes dhe vendosjes, apo te tijave.

                                               

Fifth Business

Libri nise si nje leter nga protagonisti Dunstan Ramsay. Ramsay shkruan per jeten e tij, qe kur ishte femije deri sa kur rritet dhe plaket. Ai flet per tema te ndryshme te jetes qe ai eksperiencoj.

                                               

Figura stilistike

Figurat stilistike ndahen ne: 1. Figura te kuptimit: krahasimi, personifikimi, antiteza, kontrasti, hiperbola, litota, grotesku, simboli, paralelizmi figurativ. 2. Figura te shqiptimit poetik figurat tingullore dhe te intonacionit: pyetja retorik ...

                                               

Fiktivi

Fiktivi ose Trillimi apo shqiptimi Fikcioni / Fiksioni eshte nje term qe perdoret ne literaturen fantazise, filma etj. dhe nuk eshte genjeshter ose e vertet, por eshte e menduar, d.m.th. ngjarjet fiktive kurre nuk kane ndodhur.

                                               

Fjalorth termash letrare

Fjalorth i termave letrare A Akrostik-u gr. akristihon = rreshti i fundit. Vjershe e shkruar ne menyre te tille, qe germat fillestare te vargjeve formojne emrin a mbiemrin e ndonje personi, ose nje fjale te tere. Per shembull Adaptim-i Aforizem-i ...

                                               

Folja

Folja esht pjesee ndryshueshme te ligjerater e cila tregon nje veprim apo gjendje te caktuar. Ne gjuhen shqipe ajo ka kategori gramatikore te menyres, kohes, vetes, numrit dhe diatezes. Foljet jane fjale qe tregojne subjektin se si vepron ose pes ...

                                               

Gjinia epike

Epika eshte lloj letrar ku jeta pasqyrohet nepermjet rrefimit per ngjarje dhe njerez qe kane marre pjese ne to, per sjellje dhe emocione te tyre ne rrethana te ndryshme. Llojet e veprat epike jane: perralla, tregimi, novela, romani etj.

                                               

Gjinia liriko-epike

Gjinia epiko-lirike perbehet prej atyre krijimeve letrare ku jane te nderthurura elementet e gjinise epike me ato te gjnise lirike. Ne gjinine epiko-lirike ben pjese poema. E shkruar ne vargje, njelloj si krijimet lirike por lexuesi jo vetem qe k ...

                                               

Gjinitë letrare

Kur flasim per letersine, ne kemi parasysh nje mori librash, qe permbajne tekste nga me te shumellojshmet, te shkruara ne menyra te ndryshme. Qe ne kohen kur ekzistonte biblioteka e famshme e Aleksandrise, eshte ndier nevoja qe librat te klasifik ...

                                               

Gjuhë letrare

Emertimi gjuhe letrare sot po perdoret gjithnje me rralle edhe tek ne. Ne vend te tij ka marre nje perdorim te gjere termi gjuhe standarde. Gjuha standarde eshte modeli I perdorimit te nje gjuhe. Ajo misheron zbatimin e perpiket te tersis se norm ...

                                               

Haiku

Haiku eshte kompozim poetik prej tri vargjesh me pese, shtate, dhe pese rrokje. Ajo eshte nje poezi e tingujve te thjeshte qe eliminon lidheset dhe mbledh fuqine nga sugjerimet e natyres dhe te stineve te saj. Haiku u krijua ne Japoni ne shekulli ...

                                               

Halili dhe Hajrija (dramë)

Drama "Halili dhe Hajria" eshte shkruar ne vitin 1949 nga Kole Jakova. Ajo pasqyron trimerine e luftetareve te Malesise se Madhe ne ndeshje me pushtuesit turq, ne shekullin XVIII.

                                               

Hiperbola

Hiperbola vjen nga greqishtja hyperbolé = hedhje pertej, zmadhim i tepruar. Hiperbola eshte figure stilistike, qe ndertohet mbi bazen e zmadhimit jashte mase deri ne tepri te qenieve, sendeve a tipareve te tyre, per te bere pershtypje ose per te ...

                                               

Hobbit

Hobbitet jane race njerezore imagjinare te cilet jane banore te tokes se mesme ne boten fiktive te J. R. R. Tolkien. Hobbitet per here te pare u paraqiten ne novelen "The Hobbit", ne te cilen karakteri kryesor eshte Bilbo Baggins. Novela The Lord ...

                                               

IBBY

IBBY eshte nje organizate qeveritare qe ka per objektiv promovimin e letersise per femije ne gjithe boten.

                                               

Inversioni

Inversioni Inversion vjen nga latinishtja inversione - te vendosurit gjetke, nga ana e kundert. Quhet edhe hiperbate. Shqip perkthehet: anasjelle. Anasjella eshte zhvendosja artistike e fjaleve kundrejt rendit te tyre te zakonshem sipas sintakses ...

                                               

Kalendari i vietës

Kalendari i vietes ishte botim i Klerit Jezuit ne Shkoder gjate viteve 1912-1927. Kalendari i vietes permbante festa fetare dhe lende te ndryshme kulturore, letrare, historike, fetare, kronologji ngjarjesh, kuriozitetet etj., ne gjuhen shqipe. Nu ...

                                               

Komedia

Ne kuptimin modern, komedia eshte nje gjini letrare qe ka per qellim te jete me humor ose zbavites duke nxitur te qeshura, veçanerisht ne teater, televizion, film, dhe stand-up komedi.

                                               

Komeditë Shqiptare

Komiket Shqiptare, megjithese jo te njohura nderkombetarisht, jane prodhuar kryesisht nga autore komik nga Kosova. Deri vone nuk kishte tradite komike ne Shqiperi, ku komiket shiheshin si letersi e vjeter e njohur si fumeti, sepse arti pop ishte ...

                                               

Konversioni

Konversioni kthesa Konversion vjen nga latinishtja conversio - nderrim, kthese. Quhet edhe refren qe vjen nga frengjishtja refrain - perseritje. Eshte perseritje e nje ose disa vargjeve, kur pas disa fjaleve, zakonisht pyetese, jepet e njejta per ...

                                               

Kritika letrare

Kritika letrare merret me vleresimin e veprave letrare. Ajo ka funksionin e ndermjetesuesit mes lexuesit dhe vepres. Lenda e kritikes letrare eshte: vleresimi dhe cilesimi i veprave letrare nga Letersia gojore dhe e shkruar, por edhe arti i te sh ...

                                               

Legjenda

Legjenda, ose gojedhena eshte tekst rrefyes nga goja e popullit i cili u kushtohen personave ose dukurive qe ndodhin apo kane ndodhur dhe qe keta persona apo dukuri kane lene gjurme ne jeten e nje shoqerie njerezore. Ne keto tregime ndodhite e gj ...

                                               

Letërsia e shkruar (artistike)

Letersia e shkruar lindi me lindjen e shkrimit,rreth 5000 vjet me pare te sumeret ne Mesopotami.Ne letersine e shkruar njihet autori i vepres,pra ai nuk eshte anonim si ne letersine gojore.Gjate ribotimit veprat e tij nuk ndryshojne asnjehere,vet ...

                                               

Letërsia gojore

Letersia gojore ndryshe quhet edhe letersi popullore. Kjo letersi ka qene me prezente ne kohen kur njerezit akoma nuk dinin shkrim dhe lexim, keshtu qe gjerat e shkruara kane qene te rrefyera gojarisht. Kjo krijimtari shpirterore na jep nje pasqy ...

                                               

Libri

Libri eshte teresia unitare, e ilustruar ose jo,e tekstit te botuar nen nje titull ne çfaredo forme, qe ka per objekt materializimin e nje produkti mendor te nje ose me shume autoreve dhe qe botohet nje here ose here mbas here, ne nje vellim ose ...

                                               

Libri liturgjik Cetinje Octoechos

Cetinje Octoechos eshte nje liber liturgjik ortodoks, i shtypur ne 1494 ne Çetine, kryeqyteti i Principates se Zetes. Eshte litografi i pare i shkruar ne recensionin serb te Kishes Sllavonike, si dhe libri i pare i shtypur ne alfabetin cirilik ne ...

                                               

Lirika

beni follow mauro_graphics Lirika, greq.: λυρική ποίησις) eshte poezi qe kendoheshin me lyra. Lirika perveç epikes dhe dramatikes eshte dhunti e trete letrare. Veprimtaria poetike quhet lirike. Poezia lirike hyn ne rradhen e krijimeve me te lasht ...

                                               

Lista e librave mbi Shqipërinë

Rural Property and Economy in Post-Communist Albania nga Harold Walter Lemel, viti 2000 Albania: Eye of the Balkan Vortex nga Lou Giaffo, viti 1999 Albania: Wellspring of Antiquity nga Lou Giaffo, viti 2002 History of the Party of Labour of Alban ...

                                               

Literatura Arabe

Literatura Arabe Monumente letrare te para te literatures arabe jane shkrimet e vjetra arabe te krijuara nga poetet paraislamikevjershat kushtuar dashurise, gjuetise e natyres nder te cilat me te njohur jane Muallakat te varura.

                                               

Manuskripti

Manuskripti jane permbledhje te dorshkrime te shtypura ashtu si jane te shkruara. Per dallim nga llojet tjera te shtypit Manuskripta shtypet ashtu si eshte shkruar, shkrimi i perdorur ne origjinal nuk trnsformohet n eshkronja shtypi. Termi ka hyr ...

                                               

Andi Meçaj

Andi Meçaj u lind me 6 qershor 1975, ne Vlore. Me 1994, ka mbaruar liceun artistik per pikture ne Vlore dhe po ne te njejtin vit hap nje ekspozite pikture vetjake ne Athine, te vleresuar nga shtypi vendas. Eshte perfshire ne antologjite poetike: ...